Phía chính quyền địa phương cho rằng việc xóa điểm trường lẻ Tiến Sơn là cần thiết vì cơ sở vật chất đã xuống cấp nghiêm trọng, tiềm ẩn nguy hiểm; đưa học sinh về điểm trường chính sẽ giúp các em được học tập trong điều kiện tốt hơn.

802702875-4479588902297435-4259712130311349492-n-1789031481.jpg

Phía phụ huynh lại cho rằng việc xóa điểm trường lẻ chưa lấy ý kiến của họ; khoảng cách từ nhà đến điểm trường chính quá xa, phổ biến 6-7km, có trường hợp lên tới khoảng 10km. Việc đưa đón con hằng ngày vì thế tốn thời gian, chi phí, công sức và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Khi đơn thư kiến nghị chưa mang lại kết quả như mong muốn, nhiều phụ huynh đã chọn cách chưa đưa con đến trường, nhằm tạo sức ép để địa phương xem xét lại phương án.

Mong muốn của phụ huynh là chính đáng. Quyết định của địa phương cũng có cơ sở ở hai điểm: cơ sở vật chất điểm trường lẻ hiện đã quá xuống cấp và điểm trường chính đã được đầu tư khang trang.

Nhưng vấn đề không đơn giản chỉ có vậy.

Điều cần đặt ra là trong rất nhiều năm qua, điểm trường Tiến Sơn - nơi phục vụ trung bình khoảng 150 học sinh mỗi năm và cách điểm trường chính khoảng 6km - đã được quan tâm, sửa chữa, đầu tư như thế nào? Nếu nói địa phương không có kinh phí thì cũng cần được lý giải thuyết phục, bởi trong cùng thời gian đó, các cơ sở trường học khác đã được đầu tư với nguồn kinh phí hàng chục tỉ đồng.

Tập trung học sinh về một điểm trường chính chắc chắn thuận lợi hơn cho quản lý, bố trí giáo viên, cơ sở vật chất và nâng cao chất lượng dạy học. Nhưng nếu đổi lại là hàng trăm gia đình phải đưa con đi học trên quãng đường hơn 6km mỗi ngày thì khó khăn lại được chuyển từ phía nhà trường sang phía phụ huynh.

802120217-1427025755971473-6699925603047036016-n-1789031509.jpg

Ý nghĩa của các điểm trường lẻ, nhất là ở khu vực xa trung tâm, chính là đưa trường học đến gần học sinh hơn; để trẻ có điều kiện đến lớp thuận lợi, gia đình không phải dành quá nhiều thời gian cho việc đưa đón, còn có thể lao động, sản xuất, mưu sinh.

Nếu xóa các điểm trường lẻ, nhà trường có thể thuận lợi hơn rất nhiều. Nhưng nếu sự thuận lợi ấy đồng thời làm tăng chi phí, thời gian và nguy cơ mất an toàn cho hàng trăm gia đình, thì một câu hỏi cần được đặt ra: tính nhân văn của giáo dục đã được cân nhắc đầy đủ hay chưa?

Vì vậy, câu chuyện ở Quỳnh Tam không chỉ là giữ hay xóa một điểm trường. Điều đáng bàn hơn là tầm nhìn và quan điểm của địa phương khi thiết kế lại mạng lưới giáo dục: phương án ấy có thực sự xuất phát từ điều kiện địa lý, hoàn cảnh đời sống và tâm tư, nguyện vọng của người dân hay không; hay chủ yếu xuất phát từ mong muốn “tập trung về một mối” để quản lý gọn hơn, nhanh hơn?

802505124-868530056228206-3653979388241782725-n-1789031531.jpg

Liên quan việc sắp xếp mạng lưới trường lớp, tại Công văn số 5208/BGDĐT-GDPT ngày 7.8.2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu việc sắp xếp trường, lớp, phân hiệu, điểm trường phải phù hợp với phân bố dân cư, điều kiện đi lại, yêu cầu giáo dục bắt buộc và bảo đảm chất lượng; không áp dụng cơ học tỉ lệ giảm.

Bộ cũng yêu cầu rà soát kỹ việc dồn ghép tại những địa bàn đi lại khó khăn, không để việc sắp xếp làm giảm cơ hội tiếp cận giáo dục, tăng khoảng cách đi học hoặc ảnh hưởng đến an toàn của học sinh.

P/s: Xóa một điểm trường lẻ là việc dễ. Chăm lo cho dân, nghĩ đến những gia đình còn khó khăn bằng trách nhiệm, sự đồng hành và cái tâm của người làm quản lý mới là việc khó.

Trần Quang Đại chia sẻ