Ngày 6/10, TAND TP. Đồng Nai xét xử sơ thẩm Nguyễn Đức Anh (21 tuổi) về các tội “Giết người” và “Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng”. Tòa tuyên mức án tử hình đối với bị cáo về tội “Giết người” và 6 năm tù về tội còn lại; hình phạt chung là tử hình.
Vụ án khiến vợ và hai con nhỏ của anh N.V.Q. tử vong. Anh Q. bị thương nặng, được xác định có tỷ lệ tổn thương cơ thể 85%.
Về dân sự, phía gia đình bị hại đề nghị bồi thường hơn 4,5 tỷ đồng, trong đó có các khoản liên quan đến điều trị, chi phí đã phát sinh, tổn thất tinh thần và nghĩa vụ cấp dưỡng.
Sau khi xem xét hồ sơ, chứng cứ và các yêu cầu dân sự, tòa án quyết định buộc bị cáo bồi thường hơn 1,1 tỷ đồng.
Không phải yêu cầu bao nhiêu cũng được chấp nhận
Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, người có hành vi xâm phạm tính mạng, sức khỏe của người khác và gây thiệt hại phải chịu trách nhiệm bồi thường.
Với trường hợp tính mạng bị xâm phạm, các khoản bồi thường có thể bao gồm chi phí mai táng hợp lý, tiền cấp dưỡng cho người mà nạn nhân có nghĩa vụ cấp dưỡng và khoản bù đắp tổn thất tinh thần.
Nếu nạn nhân bị xâm phạm sức khỏe, việc bồi thường có thể liên quan đến chi phí điều trị, phục hồi sức khỏe, phần thu nhập bị mất hoặc giảm sút cùng những thiệt hại hợp lý khác theo quy định.
Do đó, việc gia đình bị hại đưa ra một mức yêu cầu cụ thể không đồng nghĩa toàn bộ số tiền đó sẽ được tòa án chấp thuận. Các khoản thiệt hại phải phù hợp quy định pháp luật và có căn cứ chứng minh.
Nếu cho rằng mức bồi thường chưa phản ánh đầy đủ thiệt hại thực tế, người có quyền lợi liên quan có thể cung cấp thêm tài liệu, chứng cứ theo quy định để đề nghị xem xét tại cấp phúc thẩm.
Bị cáo 21 tuổi, cha mẹ có phải trả thay?
Đây là điểm đáng chú ý trong vụ án.
Theo nguyên tắc của Bộ luật Dân sự, người từ đủ 18 tuổi phải tự chịu trách nhiệm bồi thường đối với thiệt hại do hành vi của mình gây ra.
Nguyễn Đức Anh đã 21 tuổi tại thời điểm xét xử. Vì vậy, nghĩa vụ bồi thường theo bản án thuộc về chính bị cáo.
Nếu bị cáo không có tài sản hoặc tài sản không đủ để thực hiện nghĩa vụ bồi thường, cha mẹ, anh chị em và những người thân khác không đương nhiên phải dùng tài sản riêng của mình để trả thay.
Nói cách khác, quan hệ huyết thống không tự làm phát sinh nghĩa vụ bồi thường thay cho một người đã thành niên và có đầy đủ năng lực chịu trách nhiệm dân sự.
Tuy nhiên, gia đình hoặc người thân của bị cáo hoàn toàn có thể tự nguyện hỗ trợ một phần hoặc toàn bộ khoản tiền phải bồi thường nếu có điều kiện.
Đây là sự hỗ trợ tự nguyện giữa các thành viên trong gia đình, khác với nghĩa vụ pháp lý bắt buộc.
Tóm lại: Người đã thành niên gây thiệt hại phải tự chịu trách nhiệm bồi thường. Cha mẹ, anh chị em không mặc nhiên phải lấy tài sản của mình để bồi thường thay. Các khoản bồi thường phải có căn cứ và phù hợp quy định pháp luật. Người thân có thể tự nguyện hỗ trợ việc khắc phục hậu quả nếu muốn và có khả năng. Vụ án một lần nữa cho thấy bên cạnh trách nhiệm hình sự, trách nhiệm dân sự cũng là vấn đề quan trọng đối với cả người gây thiệt hại và gia đình nạn nhân.
