Nguy cơ từ thịt lợn bệnh: Không chỉ là ngộ độc thông thường
Theo phản ánh, cơ quan chức năng đã yêu cầu các trường học và đơn vị cung cấp suất ăn khẩn trương rà soát, dừng nhập hàng từ các nguồn liên quan, đồng thời mở rộng điều tra trách nhiệm của các khâu từ giết mổ, phân phối đến giám sát an toàn thực phẩm.
Các chuyên gia nhận định, điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở số lượng lớn thịt lợn bệnh bị đưa ra thị trường, mà còn ở việc loại thực phẩm này có thể mang theo nhiều tác nhân gây hại cùng lúc.
Trao đổi về vấn đề này, BSCKI Lê Văn Thiệu, Trung tâm Khám chữa bệnh theo yêu cầu và quốc tế, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, thịt từ lợn chết hoặc lợn mắc bệnh có thể chứa vi khuẩn, ký sinh trùng, virus và cả độc tố nguy hiểm.
Khi con người tiêu thụ phải loại thịt này, nguy cơ ngộ độc thực phẩm và nhiễm bệnh truyền nhiễm đều tăng cao.
Loạt mầm bệnh tiềm ẩn trong thịt bẩn
Nhóm nguy cơ phổ biến nhất là các vi khuẩn gây bệnh đường tiêu hóa. Trong thịt lợn bệnh có thể tồn tại những vi khuẩn như Salmonella, E.coli, Listeria – các tác nhân gây tiêu chảy, nôn mửa, đau bụng và sốt cao.
Với người trưởng thành khỏe mạnh, triệu chứng có thể chỉ dừng ở rối loạn tiêu hóa cấp tính. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người có hệ miễn dịch suy giảm, hậu quả có thể nghiêm trọng hơn, nguy cơ biến chứng cao.
Không dừng lại ở đó, thịt lợn bệnh còn có thể chứa ký sinh trùng như giun xoắn, sán dây lợn. Nếu không được chế biến kỹ hoặc bảo quản, sơ chế không đảm bảo, các ký sinh trùng này có thể xâm nhập vào cơ thể, gây tổn thương ở cơ, mắt, thậm chí hệ thần kinh trung ương.
Đáng chú ý, đây là nhóm nguy cơ “âm thầm”, không phải lúc nào cũng biểu hiện ngay sau khi ăn, khiến nhiều người dễ chủ quan.
Nấu chín vẫn chưa chắc an toàn
Một quan niệm phổ biến là chỉ cần nấu chín kỹ thì thực phẩm sẽ an toàn. Tuy nhiên, theo BS Thiệu, điều này không hoàn toàn đúng với thịt lợn bệnh.
Dù nhiệt độ cao có thể tiêu diệt một số vi khuẩn và ký sinh trùng, nhưng nhiều loại độc tố sinh ra trong quá trình phân hủy của thịt bệnh lại không dễ bị phá hủy. Các chất như histamine, endotoxin hay mycotoxin vẫn có thể tồn tại ngay cả khi thực phẩm được nấu ở nhiệt độ cao.
Hệ quả là người ăn vẫn có thể bị ngộ độc cấp với các biểu hiện như nôn mửa dữ dội, đau bụng, tiêu chảy, sốt cao, thậm chí tụt huyết áp. Trường hợp nặng có thể dẫn tới sốc nhiễm độc, đe dọa tính mạng.
Nguy cơ tích lũy và lây nhiễm gián tiếp
Không chỉ dừng lại ở phản ứng cấp tính, việc tiếp xúc lâu dài với lượng nhỏ độc tố từ thực phẩm bẩn có thể gây ảnh hưởng đến gan, thận và hệ miễn dịch.
Đáng lo ngại hơn, nhiều loại thịt chứa độc tố không có biểu hiện rõ rệt về màu sắc hay mùi vị. Điều này khiến người tiêu dùng khó nhận biết bằng cảm quan thông thường, dẫn đến nguy cơ sử dụng phải thực phẩm kém an toàn.
Ngoài ra, quá trình sơ chế thịt lợn bệnh trong điều kiện mất vệ sinh còn tiềm ẩn nguy cơ lây nhiễm gián tiếp. Một số mầm bệnh có thể lây qua tiếp xúc trong quá trình vận chuyển, giết mổ, chế biến nếu không đảm bảo vệ sinh cá nhân và an toàn bếp ăn.
Cần siết chặt kiểm soát và nâng cao cảnh giác
Vụ việc 300 tấn lợn bệnh một lần nữa cho thấy những lỗ hổng trong công tác kiểm soát an toàn thực phẩm. Bên cạnh sự vào cuộc quyết liệt của cơ quan chức năng, các chuyên gia khuyến cáo người dân cần nâng cao cảnh giác, lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được kiểm định an toàn.
Đặc biệt, các bếp ăn tập thể, trường học cần siết chặt quy trình kiểm tra đầu vào, không để thực phẩm kém chất lượng len lỏi vào bữa ăn, gây ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, nhất là đối tượng trẻ em.
