Tại hội nghị lấy ý kiến về dự thảo Nghị định kinh doanh xăng dầu ngày 30/9, Bộ Công Thương đưa ra phương án thay đổi đáng chú ý trong cách xác định giá bán lẻ.
Theo phương án đang được lấy ý kiến, Nhà nước sẽ không trực tiếp công bố giá cơ sở và mức giá bán lẻ định kỳ như hiện nay. Doanh nghiệp sẽ căn cứ công thức chung để tự tính toán và quyết định giá bán phù hợp với tình hình kinh doanh.
Điều này đồng nghĩa, nếu dự thảo được thông qua, các cửa hàng xăng dầu có thể không còn cùng một mặt bằng giá. Mức giá tại từng cửa hàng có thể thay đổi theo chi phí đầu vào, nguồn hàng và chính sách kinh doanh của doanh nghiệp.
Đại diện Bộ Công Thương cho biết doanh nghiệp có nguồn hàng tốt, chi phí thấp và vận hành hiệu quả có thể chủ động giảm giá để cạnh tranh, thu hút khách hàng. Ngược lại, giá bán cũng có thể khác nhau giữa các khu vực, đặc biệt tại những nơi có ít cửa hàng hoặc ít doanh nghiệp tham gia.
Một điểm đáng chú ý khác là doanh nghiệp có thể chủ động hơn trong việc phân bổ chi phí, lợi nhuận và mức chiết khấu trong hệ thống phân phối. Chi phí kinh doanh định mức vẫn nằm trong phạm vi quản lý của Nhà nước.
Theo dự thảo, công thức tính giá dự kiến bao gồm giá mua, chi phí tạo nguồn, chi phí kinh doanh định mức, lợi nhuận và các khoản thuế. Trong đó, doanh nghiệp tự xác định một số khoản dựa trên thực tế kinh doanh.
Tuy nhiên, việc trao quyền quyết định giá cho doanh nghiệp không có nghĩa Nhà nước rút khỏi vai trò điều tiết thị trường.
Do xăng dầu là mặt hàng thiết yếu, cơ chế bình ổn vẫn được dự kiến duy trì để sử dụng khi thị trường biến động mạnh và gây ảnh hưởng đáng kể tới kinh tế - xã hội. Các biện pháp có thể bao gồm điều chỉnh nguồn cung, dự trữ, chính sách thuế, tài chính - tiền tệ và các công cụ bình ổn giá theo quy định.
Phương án mới hiện vẫn đang trong quá trình lấy ý kiến. Các nội dung liên quan đến cách tính giá, điều kiện bình ổn và trách nhiệm của doanh nghiệp sẽ tiếp tục được cơ quan quản lý xem xét trước khi trình cấp có thẩm quyền quyết định.
Nếu được áp dụng, điểm thay đổi dễ nhận thấy nhất với người tiêu dùng là: cùng một thời điểm, mỗi cửa hàng xăng dầu có thể có mức giá bán khác nhau.
