Trong đời sống tín ngưỡng, không ít người quan tâm đến "căn số", nghi lễ hay những câu chuyện linh ứng. Tuy nhiên, theo quan điểm của nhiều người thực hành đạo Mẫu, trước khi tìm hiểu về các nghi thức hay Thánh tích, điều quan trọng nhất vẫn là rèn luyện nhân cách và đạo đức.
Học đạo bắt đầu từ việc học làm người
Làm người không phải là điều gì quá lớn lao, mà được thể hiện qua những hành động bình dị trong cuộc sống hằng ngày.
Đó là biết biết ơn cha mẹ, thầy cô và những người đã giúp mình trưởng thành; biết trân trọng bữa cơm, manh áo và những điều tưởng chừng nhỏ bé nhưng đầy ý nghĩa.
Đó còn là cách ứng xử đúng mực với mọi người, giữ lời nói ôn hòa để tránh gây tổn thương, biết tôn trọng người già, trẻ nhỏ, người có hoàn cảnh khó khăn hay người khuyết tật.
Người sống có đạo đức cũng biết nhìn nhận khuyết điểm của người khác với thái độ bao dung, không vội phán xét hay miệt thị, bởi ai cũng có những hạn chế và đều cần cơ hội để hoàn thiện bản thân.
Lòng nhân ái còn được thể hiện ở sự sẵn sàng giúp đỡ người gặp khó khăn mà không tính toán hơn thua, không mong báo đáp. Ngay cả khi việc làm của mình không được ghi nhận, người sống thiện vẫn giữ được sự bình thản và khiêm nhường.
Theo nhiều người thực hành tín ngưỡng, biết nhẫn nhịn trước lời xúc phạm, giữ được sự điềm tĩnh thay vì nóng giận cũng là một sự tu dưỡng đáng quý.
Danh xưng không làm nên giá trị của người học đạo
Trong quan niệm của nhiều người theo tín ngưỡng thờ Mẫu, việc nhận mình là "con nhà Thánh" không phải để thể hiện vị thế hay quyền lực.
Một người dù thường xuyên tham gia các nghi lễ nhưng lại cư xử thô lỗ, xem thường người khác, sử dụng tín ngưỡng để công kích, xúc phạm hoặc đề cao bản thân thì khó có thể phản ánh đúng tinh thần của việc học đạo.
Những biểu hiện như phô trương hình thức, chạy theo mâm cao cỗ đầy, đề cao vật chất hay xem việc cầu tài lộc là mục tiêu chính của việc thực hành tín ngưỡng cũng không phải là giá trị cốt lõi mà đạo hướng đến.
Đạo đức không được đo bằng quy mô của lễ nghi, mà bằng cách mỗi người đối xử với gia đình, cộng đồng và xã hội.
Điều cốt lõi là chữ Tâm và chữ Đức
Theo quan điểm được nhiều người chia sẻ, người học đạo cần lấy hiếu nghĩa, trung thực và lòng nhân ái làm nền tảng.
Sự khiêm nhường giúp con người biết mình vẫn còn nhiều điều cần học hỏi. Lòng kính trọng những giá trị tâm linh cũng đồng nghĩa với việc luôn cẩn trọng trong lời nói và hành động để không làm ảnh hưởng đến hình ảnh tốt đẹp của tín ngưỡng.
Bên cạnh đó, người học đạo cần biết lên tiếng trước điều chưa đúng bằng thái độ ôn hòa, văn minh; đồng thời giữ được sự bao dung đối với những thiếu sót của người khác.
Tinh thần tự lập, lao động chân chính, biết sẻ chia với người nghèo, người yếu thế và sẵn sàng đặt lợi ích cộng đồng lên trên lợi ích cá nhân cũng được xem là những phẩm chất đáng quý.
Trên hết, chữ Tâm và chữ Đức luôn được coi là nền tảng để mỗi người hoàn thiện bản thân, tránh để danh lợi hay vật chất làm lu mờ giá trị đạo đức.
Học đạo để hoàn thiện chính mình
Việc học đạo không nhằm tạo nên sự khác biệt hay hơn người, mà là hành trình giúp mỗi người trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình.
Chiến thắng được sự nóng giận, lòng tham và cái tôi mới là kết quả đáng quý của quá trình tu dưỡng. Khi đạo đức được đặt làm gốc, những giá trị tâm linh mới có ý nghĩa thực sự trong cuộc sống.
Bởi vậy, trước khi học đạo, mỗi người cần học cách sống tử tế với gia đình, với cộng đồng và với chính mình. Một người chưa biết yêu thương, chưa biết cư xử nhân văn thì dù thực hiện nhiều nghi lễ hay hình thức tín ngưỡng cũng khó phản ánh đúng tinh thần của đạo.
Đạo đức là gốc rễ của mọi sự tu dưỡng. Khi gốc rễ vững chắc, con người mới có thể xây dựng một đời sống tinh thần lành mạnh, góp phần lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong cộng đồng.
