Kiểm toán Nhà nước chỉ ra nhiều trường hợp nghỉ hưu sớm theo Nghị định 178 chưa đúng quy định

Nghị định 178/2024/NĐ-CP của Chính phủ quy định chính sách đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy; sau đó được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 67/2025/NĐ-CP.

Qua kiểm toán việc thực hiện các chính sách này, Kiểm toán Nhà nước cho biết tại nhiều cơ quan, tổ chức và đơn vị vẫn tồn tại sai sót trong quá trình giải quyết chế độ.

Nhiều trường hợp xác định đối tượng nghỉ chưa phù hợp

Một số địa phương chưa xây dựng đầy đủ tiêu chí, hướng dẫn đánh giá cán bộ để làm căn cứ xác định người thuộc diện nghỉ do sắp xếp tổ chức bộ máy. Việc đánh giá chất lượng đội ngũ ở một số nơi cũng chưa được thực hiện đầy đủ.

Đáng chú ý, Kiểm toán Nhà nước phát hiện những trường hợp được giải quyết nghỉ thôi việc hoặc nghỉ hưu trước tuổi nhưng hồ sơ chưa đáp ứng đầy đủ căn cứ theo quy định.

Tại Đồng Nai có 43 trường hợp được nêu trong kết quả kiểm toán; Lâm Đồng 7 trường hợp, Đắk Lắk 45 trường hợp và Gia Lai 3 trường hợp thuộc nhóm được xác định có vấn đề trong quá trình giải quyết chính sách.

Một số trường hợp dù trong 3 năm liên tiếp được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ vẫn được giải quyết nghỉ theo diện không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

Kiểm toán Nhà nước cũng ghi nhận tình trạng giải quyết chính sách đối với một số cán bộ lãnh đạo, quản lý trong khi điều kiện về số lượng chức danh chưa vượt quy định hoặc hồ sơ chưa đủ căn cứ.

Theo kết quả kiểm toán, nhóm này gồm 2 đơn vị tại TP.HCM, 5 trường hợp ở Đồng Nai, 5 trường hợp tại Gia Lai và 24 trường hợp ở Tây Ninh. Riêng 5 trường hợp tại Gia Lai được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ trong các năm 2022-2024.

Một số trường hợp còn hơn 5 năm công tác nhưng vẫn được phê duyệt nghỉ trong khi biên chế của đơn vị chưa vượt quy định. Tại TP.HCM, kiểm toán nêu 16 đơn vị có tình trạng này.

Tại Gia Lai, 3 trường hợp làm việc ở địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn được giải quyết nghỉ hưu trước tuổi nhưng chưa được rà soát đầy đủ thời gian công tác tại địa bàn để xác định điều kiện hưởng chính sách.

Có trường hợp thay đổi nhóm chính sách sau ngày 1/7/2025

Một vấn đề khác được Kiểm toán Nhà nước lưu ý là thời điểm giải quyết chế độ.

Một số trường hợp đã đủ điều kiện nghỉ thôi việc hoặc nghỉ hưu trước tuổi trong thời điểm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp nhưng quyết định được giải quyết sau ngày 1/7/2025. Việc này dẫn đến thay đổi nhóm chính sách mà người nghỉ được hưởng.

Tại Đắk Lắk, kiểm toán xác định 33 trường hợp nếu được giải quyết trước ngày 1/7/2025 sẽ thuộc diện nghỉ thôi việc nhưng sau đó được chuyển sang nghỉ hưu trước tuổi.

Ngoài ra, 17 trường hợp được chuyển từ nhóm nghỉ hưu trước tuổi khi còn trên 5 năm đến đủ 10 năm sang nhóm còn từ đủ 2 năm đến đủ 5 năm.

Kiểm toán Nhà nước cũng chỉ ra việc một số cơ quan chưa đánh giá, xếp loại đầy đủ đội ngũ theo các tiêu chí đã ban hành mà chủ yếu xem xét những người có đơn xin nghỉ hoặc sử dụng kết quả đánh giá công chức hằng năm.

Ở một số đơn vị sự nghiệp, sau khi kết thúc hoạt động, viên chức dôi dư không được giải quyết thôi việc ngay mà được chuyển sang đơn vị khác trước khi thực hiện chính sách. Kiểm toán Nhà nước cho rằng cách xử lý này chưa phù hợp với hướng dẫn của Bộ Nội vụ.

Sai sót cả trong tính và chi trả tiền

Không chỉ phát sinh vấn đề ở khâu xác định đối tượng, việc tính toán kinh phí thực hiện chính sách cũng được Kiểm toán Nhà nước chỉ ra nhiều sai sót.

Một số đơn vị xác định tiền lương làm căn cứ tính chế độ chưa đúng, trong đó có trường hợp đưa thêm các khoản phụ cấp vào căn cứ tính. Có nơi tính thừa khoản trợ cấp tương đương 3 tháng tiền lương tìm việc đối với viên chức, người lao động đã tham gia bảo hiểm thất nghiệp.

Ngoài ra còn có sai sót về số học, thanh toán không đúng quyết định nghỉ hưu và xác định chưa chính xác trợ cấp hưu trí một lần dựa trên thời gian được hưởng hoặc thời gian đóng bảo hiểm xã hội.

Một số trường hợp sử dụng ngân sách Nhà nước để chi trả trong khi nguồn kinh phí của đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm chi thường xuyên chưa được sử dụng theo quy định. Có địa phương đã phát hiện chi sai đối tượng nhưng chưa thu hồi đầy đủ số tiền.

Đáng chú ý, một số người được quyết định nghỉ hưu từ ngày 1/7/2025 nhưng vẫn được chi trả tiền lương và một số chính sách an sinh trong tháng 7/2025.