Cao tốc Vinh – Thanh Thủy gần 24.000 tỷ đồng: Đề nghị kiểm tra lại suất vốn đầu tư để tránh lãng phí

UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành công văn gửi các sở, ngành và đơn vị liên quan nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy.

Theo đó, trên cơ sở đánh giá thực tiễn triển khai và yêu cầu đảm bảo khởi công dự án theo kế hoạch, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các cơ quan, đơn vị tiếp tục thực hiện nghiêm những nhiệm vụ đã được giao. Các sở, ngành liên quan cần chủ động tổ chức thẩm định, tham gia ý kiến đối với các nội dung của dự án khi được các cơ quan, địa phương trình.

Trước đó, tại cuộc họp Ban Chỉ đạo các công trình, dự án trọng điểm của tỉnh, Sở Tài chính Nghệ An cho biết dự án dự kiến phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi trong tháng 3/2026, với mục tiêu khởi công vào dịp 30/4/2026.

Hiện nay, tỉnh Nghệ An đang chỉ đạo các địa phương liên quan khẩn trương triển khai công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng tại các xã: Hưng Nguyên, Kim Liên, Đại Huệ, Vạn An, Nam Đàn, Xuân Lâm, Hoa Quân, Sơn Lâm và Kim Bảng.

Đề nghị kiểm tra lại dự toán và suất vốn đầu tư

Sở Tài chính Nghệ An cho biết thời gian qua đơn vị đã phối hợp với các bộ, ngành để hoàn thiện Dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về triển khai dự án. Bộ Xây dựng đã trình Chính phủ và các thành viên Chính phủ đã có ý kiến.

Tuy nhiên, Văn phòng Chính phủ đang trình Thủ tướng văn bản gửi Bộ Xây dựng và UBND tỉnh Nghệ An, trong đó đề nghị thể hiện trong nghị quyết một số nội dung quan trọng liên quan đến tuyến cao tốc này.

Cụ thể, đề xuất giao Thanh tra Chính phủ hoặc Kiểm toán Nhà nước kiểm tra lại dự toán và suất vốn đầu tư, bởi tổng mức đầu tư 23.940 tỷ đồng cho 60 km cao tốc được cho là khá cao. Việc kiểm tra này dự kiến phải có kết luận trong quý I/2026 trước khi phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi.

Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng cũng được đề nghị rà soát tính hợp lý của việc chia dự án thành 10 dự án thành phần, đồng thời xem xét lại tiến độ triển khai. Theo một số ý kiến, 60 km cao tốc thực hiện trong 4 năm là thời gian khá dài và có thể gây lãng phí nguồn lực.

Hiện Bộ Xây dựng đang chờ văn bản chính thức của Văn phòng Chính phủ để tiếp tục giải trình và hoàn thiện dự thảo nghị quyết trình lại Chính phủ.

Nguy cơ chậm tiến độ khởi công dự án

Sở Tài chính Nghệ An cho biết, nếu Nghị quyết của Chính phủ yêu cầu Thanh tra Chính phủ hoặc Kiểm toán Nhà nước kiểm tra lại suất vốn đầu tư, tiến độ phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi có thể bị chậm.

Theo tính toán, báo cáo đánh giá tác động môi trường dự kiến hoàn thành vào ngày 22/3/2026. Sau khi có kết luận của cơ quan thanh tra hoặc kiểm toán, dự án mới đủ điều kiện để phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi.

Như vậy, kế hoạch khởi công dự án vào ngày 30/4/2026 có thể không đạt được nếu các bước kiểm tra kéo dài.

Trong khi đó, theo Thông báo kết luận số 682/TB-VPCP ngày 11/12/2025 của Văn phòng Chính phủ tại Phiên họp thứ 22 Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình trọng điểm quốc gia ngành giao thông vận tải, dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy phấn đấu khởi công vào dịp 19/5/2026.

Đẩy nhanh giải phóng mặt bằng và chuẩn bị vật liệu

Hiện nay, các địa phương có tuyến cao tốc đi qua đang phối hợp với các sở, ngành để thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, đồng thời lập phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng và di dời các công trình hạ tầng kỹ thuật.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao nhiệm vụ hướng dẫn các xã thực hiện quy trình bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, đồng thời đẩy nhanh thủ tục cấp mỏ vật liệu xây dựng thông thường phục vụ dự án.

Trong khi đó, Sở Tài chính sẽ tham mưu UBND tỉnh bố trí kinh phí bồi thường giải phóng mặt bằng, đồng thời phối hợp với các sở, ngành thẩm định các dự án thành phần khi địa phương trình.

Các cơ quan khác như Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Bộ đội Biên phòng, Sở Công Thương, Điện lực Nghệ An và Truyền tải điện Nghệ An cũng được giao nhiệm vụ thực hiện theo chức năng, nhằm đảm bảo tiến độ dự án.